مردمک

چند سالی است که سریال‌های نوروزی مخاطبان بسیاری را در ایران پیدا کرده و با کمک اینترنت ایرانیان خارج از ایران هم از فضای سریال‌های طنز و خانوادگی نوروز دیگر دور نیستند.

چند سالی هم است که تکیه‌کلام‌های شخصیت‌های محوری این قبیل سریال‌ها به‌ویژه طنز، در میان مردم تا مدتی می‌چرخد و نامحسوس وارد فرهنگ شفاهی آنها می‌شود.

نوروز 87 هم از قافله سریال‌های نوروزی صدا و سیما عقب نماند. در نوروز امسال هر شبکه علاوه بر فیلم سینمایی، سریال تولیدی خود را نیز پخش می‌کند. ساعات پخش آنها هم به‌گونه‌ای است که یک بیننده فعال و پیگیر می‌تواند با تمام شدن یکی، دیگری را تماشا کند.

امسال همچنین قرار است میان مجموعه‌های تلویزیونی نوروز مسابقه‌ای برگزار شود و مردم به آنها رای دهند.

یکی از این سریال‌ها «مرد هزار چهره» ساخته‌ی مهران مدیری است. مدیری از جمله کارگردانان طنز تلویزیون ایران است که برنامه‌هایش از دهه‌ی هفتاد تا کنون طرفداران بسیاری دارد. به نظر می‌رسد صدا و سیما نیز علاقه‌مند باشد روی پروژه‌های طنز او سرمایه‌گذاری کند.

مرد هزار چهره‌ داستان کارمندی ساده در اداره ثبت احوال است با نقش‌آفرینی مهران مدیری، که ناخواسته در موقعیت‌های مختلفی چون پزشک جراح، سرهنگ نیروی انتظامی و... قرار می‌گیرد. همین ماجرا او را به دادگاه می‌کشد...

طنز تند و گاه بی‌پروای مرد هزار چهره سبب شد که در همان روزهای ابتدای سال از پخش این سریال انتقاد شود. همچنانکه اداره كل ثبت احوال استان فارس از تهیه‌كنندگان مجموعه تلویزیونی مرد هزار چهره شكایت کرد.

در دادخواست این اداره، انتصاب شخصیت اصلی داستان به‌عنوان شخص كلاهبردار، شیاد و متقلب در مجموعه ثبت احوال شیراز، ارائه فضای بی‌نظم و خارج از شان اداری و القای سوء‌استفاده از موقعیت شغلی توسط كاركنان اداره كل ثبت احوال شیراز به‌عنوان دلایل و مستندات توهین بیان شده است.

این اولین بار نیست که یک ارگان رسمی از برنامه‌های سازمان صدا و سیما انتقاد می‌کند. پیش از این نیز در ماه رمضان، نظام پزشکی ایران از سریال «اغما» شکایت کرد. حتی این سریال به نشر خرافات نیز متهم شد.

محراب و پیمان قاسم‌خانی نویسندگان مجموعه مرد هزار چهره هستند که می‌توان اثر آنها را یکی از صریح‌ترین طنزهای سریال‌های اخیر تلویزیون دانست که به نظام اداری، پزشکی و انتظامی کشور انتقاد داشته‌ است.

سریال‌های مدیری همیشه با بازخوردهای گوناگون مواجه می‌شود. این بار برخی از وبلاگ‌نویسان از تکیه‌کلام «به‌به» به نقل از مدیری نوشته‌اند که در نوروز میان مردم رایج شده است.

وبلاگ «كلاشینـكـف دیـجیتال» می‌نویسد: برادران قاسم‌خانی و مهران مدیری به وضوح و به‌طرز ماهرانه، عمیق و جامعه‌شناسانه‌ای از قضیه «شهرام جزایری» الهام گرفته‌اند و داستانی چندلایه و جذاب نوشته‌اند. به نظرم مدیری در این مجموعه شانه‌به‌شانه «وودی آلن» زده است و می‌شود گفت «وودی آلن ایرانی» متولد شده است.

او در ادامه می‌نویسد: مجموعه‌ی «مرد هزار چهره» جزو عمیق‌ترین، سیاسی‌ترین، پخته‌ترین، پیچیده‌ترین و حرفه‌ای‌ترین کارهای طنز بعد از انقلاب به حساب آورد، اوج «طنز موقعیت» در مقابل دلقک‌بازی‌ها و لوده‌گری‌های مرسوم که به اسم طنز پخش می‌شود. این مجموعه برخلاف اکثر برنامه‌های صدا و سیما، شعور مخاطب را دست‌کم نگرفته است.

وبلاگ «بر ساحل سلامت» به حواشی این سریال و به‌ویژه انتقاد و شکایت اداره ثبت احوال شیراز تاکید می‌کند و می‌نویسد: تکیه‌کلام مهران مدیری در این سریال و مشابهت آن با تشویق شناخته شده در اذهان مردم، از مهم‌ترین حواشی این سریال بوده است، که حتی گمانه‌زنی‌هایی را برای ادامه پخش آن در افواه عمومی ایجاد کرده است. البته باید فراموش نکنیم و حواسمان باشد که میزان نقدپذیری و ظرفیت شوخی در میان ما ایرانیان خیلی بالا نیست.